Antarktika üzerindeki ozon deliği son 10 yılın en büyük boyutuna ulaştı

NASA ve ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi (NOAA) tarafından paylaşılan verilere göre, Antarktika üzerindeki ozon deliği 2026 yılında son 10 yılın en büyük boyutuna ulaştı. 18 Eylül tarihinde 27,1 milyon kilometrekare olarak ölçülen alan, 1979 yılından bu yana süregelen uydu gözlemlerindeki 48 yıllık dönemin en büyük yedinci mevsimsel ozon deliği olarak kaydedildi. 7 Eylül ile 13 Ekim tarihleri arasındaki dönemde ise ozon deliğinin ortalama büyüklüğü 25 milyon kilometrekare olarak hesaplandı.

Ozon deliğinin büyümesinde Antarktika'daki ozon kaybını tetikleyen alışılmadık derecede güçlü bir kutupsal girdabın etkili olduğu belirtildi. NOAA Kimya Bilimleri Laboratuvarı araştırmacısı Amy Butler, kutupsal girdabın bu yıl kısmen alışılmadık derecede geniş olduğunu ve normalde alt atmosferden yükselerek girdabı parçalayan gezegen ölçeğindeki hava sistemlerinin ağustos ve eylül aylarında zayıf kaldığını ifade etti. Bu durum, 2025 yılında ozon deliğinin 1992'den bu yana beşinci en küçük boyutuna ulaşmasıyla yaşanan tablonun aksine, bu yıl genişlemeye yol açtı.

Veriler, ozon deliğinin geçen yıla oranla ciddi bir artış gösterdiğini ortaya koydu. NASA verilerine göre bu yılki en geniş günlük ölçüm, Eylül 2000'de kaydedilen tarihi rekorun yaklaşık yüzde 90'ına ulaştı.

Atmosferin 15 ila 35 kilometre yüksekliğinde bulunan ozon tabakasındaki incelmenin, Güneş'ten gelen zararlı ultraviyole (UV-B) ışınlarının yeryüzüne ulaşmasını artırdığı bildirildi. Amerikan Çevre Koruma Ajansı'na göre, ozon deliğinin etkili olduğu dönemlerde bazı bölgelerde yüzeye ulaşan UV-B radyasyonu normal seviyelerin iki katına çıkabiliyor.