Avrupa'da kuru taş duvar örme sanatına talep artarken usta krizi yaşanıyor

Beton ve tuğla kullanımının artmasıyla yok olma noktasına gelen geleneksel kuru taş duvar örme sanatı, özellikle İspanya başta olmak üzere Avrupa genelinde yeniden hareketlendi. Harç kullanılmadan, yalnızca taşların birbirine kenetlenmesiyle uygulanan bu kadim yöntem; kırsal turizmin canlanması, geleneksel tarım alanlarının korunması ve sürdürülebilir mimariye yönelik ilginin artmasıyla birlikte yoğun talep görmeye başladı.

İspanya'nın Katalonya, Balear Adaları, Aragon, Murcia, Valensiya ve Endülüs bölgelerinde yer alan asırlık tarım terasları, ağıllar, ambarlar ve taş yolların restorasyonu için ayrılan bütçeler sektöre ivme kazandırdı. Bu süreçte UNESCO'nun Kasım 2018'de aldığı karar da önemli bir dönüm noktası oldu. Birleşmiş Milletler, harçsız taş duvar örme tekniğini İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi'ne dahil etti.

Uzmanlar, kuru taş duvarların sadece kültürel bir miras olmadığını, aynı zamanda toprak kaymaları, seller, çığlar ve erozyonla mücadelede hayati bir rol oynadığını belirtiyor. Bu yapıların tarım arazilerinde doğal bir mikroiklim oluşmasına katkı sağladığı ve çevre dostu bir koruma kalkanı işlevi gördüğü ifade ediliyor.

Artan restorasyon projelerine rağmen, mesleğin uzun yıllar boyunca yeni nesillere aktarılamamış olması nitelikli iş gücü sorununu beraberinde getirdi. Sektör temsilcileri, yetişmiş usta sayısının yetersizliğinin, 2 bin yıllık bu zanaatın yeniden canlanmasının önündeki en büyük engel olduğunu vurguluyor.