Çeşme ve Karaburun kıyılarında orkinos ölümleri yeniden görüldü

İzmir'in Çeşme ve Karaburun kıyı şeridinde, geçen yaz benzer vakaların yaşandığı orkinos ölümleri yeniden gözlemlenmeye başlandı. Çeşme Yarımadası Çevre Derneği (ÇEŞÇEP), bölgedeki balık ölümlerine ilişkin yaptığı yazılı açıklamada, geçtiğimiz yıl aynı dönemde kıyılara yaklaşık 1.500 ölü orkinosun vurduğunu hatırlattı.

Bursa Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi araştırmacıları tarafından yürütülen ve 2026 yılında 'Frontiers in Cellular and Infection Microbiology' dergisinde yayımlanan bilimsel çalışmaya atıfta bulunan dernek, ölümlerde 'kapsüllü Lactococcus garvieae' adlı bakterinin önemli rol oynayabileceğini belirtti. Söz konusu bakterinin deniz suyu sıcaklığının 15-16 derecenin üzerine çıkmasıyla aktifleştiği, Ege Denizi'nde yaz aylarında 22-25 dereceye ulaşan sıcaklıkların ise hastalığın yayılması için uygun ortam hazırladığı ifade edildi.

Hastalığın balıklarda ilk aşamada kalp, karaciğer ve dalak gibi iç organları etkilediği, ilerleyen süreçte ise deride yaralar ve pul kayıplarına yol açtığı kaydedildi. Çevreciler ve uzmanlar, Gerence ile Ildır körfezlerindeki balık çiftliklerinin su sirkülasyonunun sınırlı olması ve organik atık birikiminin ekosistemi baskıladığına dikkat çekerek, yüksek sıcaklık ile kirliliğin bakteriyel yayılımı tetikleyebileceğini vurguladı.

Yeniakit'in haberine göre, şu ana kadar kıyıya vuran 9 ölü orkinos tespit edilirken, ölümlerin sebebi olarak kamuoyundaki 'çiftlik kafeslerinin patladığı' iddialarının aksine, su sıcaklığı artışı ve bakteriyel enfeksiyon öne çıktı. Diğer yandan ÇEŞÇEP, World Weather Attribution verileri ve uzman görüşleriyle ölümlerin arkasında rekor deniz suyu sıcaklığı ve çiftlik kaynaklı kirliliğin bulunduğunu savundu.

Yetkililer ve sivil toplum kuruluşları, vatandaşları sahile vuran ölü veya yaralı balıklara kesinlikle dokunmamaları ve bu balıkları tüketmemeleri konusunda uyardı. ÇEŞÇEP, su kalitesinin acilen ve düzenli olarak denetlenmesi gerektiğini talep etti.