Doğal sit alanlarındaki enerji yatırımlarına ilişkin yeni ilke kararları yayımlandı

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından alınan ve doğal sit alanlarındaki faaliyetleri düzenleyen dokuz ilke kararı, 3 Kasım 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenlemeler; rüzgar enerji santralleri (RES), hidroelektrik santralleri (HES), meraların kullanımı, tarımsal faaliyetler, altyapı tesislerinin bakım-onarımı ve ulaşım projeleri gibi çeşitli konuları kapsıyor.

Nitelikli doğal koruma alanlarındaki rüzgar enerjisi santrali projelerine ilişkin düzenlemede önemli bir değişiklik yapıldı. Önceki kararda yer alan "türbin sayısı 20 adeti ve kurulu gücü 50 MWm'ı geçmemek kaydıyla" ifadesi kaldırıldı. Yeni düzenlemeye göre, bu alanlarda türbin sayısı 18'i aşmayan RES projelerine, ekolojik bütünlük ve kamu yararı gözetilerek izin verilebilecek. Kararda, projelerin değerlendirilmesinde alanın doğal kaynak değerlerinin ve çevresel etkilerin önlenmesine yönelik tedbirlerin yeterliliğinin esas alınacağı belirtildi.

Hidroelektrik santrali (HES) yatırımları için ise nitelikli doğal koruma alanlarını kapsayan 158 sayılı karar ile sürdürülebilir koruma ve kontrollü kullanım alanlarını kapsayan 159 sayılı karar alındı. Her iki karar kapsamında HES projelerinin hayata geçirilebilmesi için üniversitelerin ilgili bölümlerinden ekosistem değerlendirme raporu hazırlanması şartı getirildi. Hazırlanan raporun yatırımcı idarece uygun bulunması ve rapordaki hususların uygulanacağına dair taahhüt verilmesi gerekiyor.

HES projelerine yönelik izin süreci, ekosistem raporunun ardından hazırlanacak koruma amaçlı imar planlarının Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu tarafından değerlendirilmesine bağlandı. 158 sayılı kararın gerekçesinde, Türkiye'nin Paris Anlaşması kapsamındaki 2053 karbon nötr hedefi, enerji arz güvenliği ve dışa bağımlılığın azaltılması gibi unsurlar vurgulandı.

Düzenlemeler ayrıca doğal sit alanlarındaki mevcut teknik altyapı tesislerinin bakım ve onarım süreçlerini de kolaylaştırıyor. Kesin korunacak hassas alanlar dışındaki sit alanlarında bulunan ve yapımı tamamlanmış tesislerin, doğal sit statüsünü değiştirmemek ve yeni yapı eklememek kaydıyla yapılacak bakım ve iyileştirme çalışmaları için yeniden komisyon kararı alınmasına gerek kalmayacağı bildirildi.