Erzurumlu öğrenciler tarantula zehrinden yara iyileştirici hidrojel geliştirdi

Erzurum Remzi Sakaoğlu Bilim ve Sanat Merkezi (BİLSEM) öğrencileri İrfan Sefiloğlu ve İrem Alparslan, uzun süre yatağa bağımlı hastalarda görülen bası yaralarının tedavisine yönelik tarantula zehrinden yararlanan biyoteknolojik bir hidrojel geliştirdi. Danışman öğretmenleri Mustafa Akay rehberliğinde yürütülen çalışma sonucunda elde edilen başarı, öğrencilerin 2027 Uluslararası Regeneron ISEF Bilim Yarışması'nda Türkiye'yi temsil etme hakkı kazanmasını sağladı.

Projenin çıkış noktası, İrfan Sefiloğlu'nun yaklaşık iki ay boyunca yoğun bakımda kalan babaannesinde oluşan yaralar oldu. Literatür taramaları sonucunda örümcek zehrinin biyolojik ajan olarak kullanılabileceğini belirleyen öğrenciler, özellikle 'Tarantula cubensis' olarak bilinen Küba tarantulası türünün zehrindeki biyoaktif bileşenlerin doku yenilenmesi üzerindeki etkilerine odaklandı.

Türkiye'de örümcek zehri sağımı yapan bir merkez bulunmaması nedeniyle, temin edilen çözeltideki zehri çeşitli işlemlerden geçirerek ham hale getiren öğrenciler, farklı dozlarda deneyler gerçekleştirdi. Yaklaşık beş ay süren laboratuvar çalışmalarında, elde edilen bileşenlerin hücresel doku yenilenmesi üzerindeki etkileri incelenerek sonuçlar doğrultusunda hidrojel üretildi.

Araştırma ve analiz süreçleri Atatürk Üniversitesi Doğu Anadolu Yüksek Teknoloji Araştırma Merkezi'nde (DAYAM) yürütüldü. Çalışma sırasında Doç. Dr. Nihal Şimşek Özek ve Doç. Dr. Ferhunde Aysin, öğrencilere laboratuvar süreçleri ve teknik uygulamalar konusunda akademik destek sağladı.

Bölge yarışmasında birincilik kazanan proje, TÜBİTAK Türkiye finalinde 24 proje arasından Türkiye ikinciliği elde etti. Çevrimiçi mülakat aşamasını da geçen öğrenciler, projelerini ABD'de düzenlenecek uluslararası bilim yarışmasında tanıtacak.