Financial Times Türkiye'deki 20 milyar dolarlık fon krizini inceledi

İngiliz ekonomi gazetesi Financial Times (FT), Türkiye'de eylül ayında patlak veren ve 131 yatırım fonunun tasfiye edilmesine neden olan kriz hakkında kapsamlı bir araştırma yayımladı. John Paul Rathbone imzasıyla 4 Kasım tarihinde yayımlanan haberde, yaklaşık 20 milyar dolar büyüklüğündeki fonlarla bağlantılı işlemlerin uzun süre devam ettiği ve düzenleyici kurumlara yapılan uyarıların sonuçsuz kaldığı iddiaları incelendi. Gazete, krizin boyutlarını vurgulamak amacıyla 'fon' ve saadet zincirlerini tanımlayan 'Ponzi' kavramlarını birleştirerek süreci 'Fonzi' olarak adlandırdı.

Haberde belirtilen 20 milyar dolarlık tutarın, yatırımcıların kesinleşmiş toplam zararı değil, tasfiye kapsamına alınan fonların toplam varlık büyüklüğü olduğu belirtildi. Financial Times'ın araştırmasında, eski Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) Başkan Yardımcısı Ramazan Başak'ın açıklamalarına yer verildi. Başak, sermaye piyasalarındaki şüpheli işlemler konusunda yetkilileri defalarca uyardığını ancak bu uyarıların dikkate alınmadığını öne sürdü. Başak'ın, Tera Grubu'na bağlı fonların olağanüstü getirilerini sorgulamasının ardından nisan ayında 'yanıltıcı bilgi yayma' şüphesiyle gözaltına alındığı, daha sonra serbest bırakıldığı ve hakkındaki suçlamaları reddettiği aktarıldı.

Krizin ekonomik etkilerine değinen analizde, Borsa İstanbul'un son iki ayda yaklaşık 100 milyar dolar değer kaybettiği ve ülkenin net rezervlerinin kriz başlangıcından bu yana 30 milyar dolardan fazla azaldığı ifade edildi. Jeopolitik risk uzmanı Wolfango Piccoli, yaşananların münferit bir sistem arızasından ziyade, kurumların zaman içinde zayıflamasının bir sonucu olduğunu savundu. Gazete, soruşturmanın üst düzey kamu görevlilerine kadar uzandığını ve bu durumun Türkiye'nin uluslararası yatırımcı güvenini yeniden kazanma çabalarını zorlaştırabileceğini belirtti.

Sürecin siyasi ve toplumsal boyutuna ilişkin olarak, İYİ Parti Milletvekili Ayyüce Türkeş Taş'ın Aralık 2025'te TBMM'de yaptığı konuşmada sermaye piyasalarını 'bataklık' olarak nitelendirdiği ve yatırımcıların manipülasyon yoluyla zarara uğratıldığını söylediği hatırlatıldı. İstanbul merkezli danışmanlık şirketi GlobalSource Partners'tan Atilla Yeşilada ise FT'ye yaptığı açıklamada, yaşananların boyutunun uluslararası alanda henüz tam olarak anlaşılmadığını ve konunun Türkiye'de kamuoyunun en önemli gündem maddesi olduğunu ifade etti.