Fransa'daki başörtüsü kısıtlamaları Müslüman kadınların kariyerini etkiliyor

Fransa'da eğitim kurumlarından kamu hizmetlerine, spor alanlarından özel sektöre kadar geniş bir yelpazede uygulanan başörtüsü kısıtlamaları, Müslüman kadınların eğitim ve kariyer tercihlerini doğrudan etkiliyor. Anadolu Ajansı'nın Avrupa'daki ayrımcılık üzerine hazırladığı dosya haberinde, bu kısıtlamaların kadınların sosyal ve ekonomik hayatı üzerindeki etkileri ele alındı.

Ülkedeki yasal süreçler 15 Mart 2004 tarihinde ilkokul ve ortaöğretim seviyesindeki öğrenciler için getirilen başörtüsü yasağıyla başladı. 2010 yılında kamusal alanda peçe kullanımı tamamen yasaklanırken, kurala uymayanlara 150 avro para cezası öngörüldü. 2012'de okul gezilerine refakat eden annelere yönelik getirilen yasak ise 2013 yılında Danıştayın başörtülü anneler lehine verdiği karar neticesinde yürürlükten kaldırıldı.

Kamu sektöründe kısıtlamalar devam ederken, kamu hastanelerinde çalışanların ve avukatların duruşmalarda başörtüsü kullanmasına izin verilmiyor. 2024 Olimpiyat Oyunları sırasında Fransa, kendi sporcu delegasyonuna da başörtüsü yasağı uyguladı. Ayrıca 2023 yılında abaya ve entari tarzı uzun elbiselerin yükseköğretim dışındaki okullarda giyilmesi, laiklik gerekçesiyle yasaklandı.

İstihdam alanındaki zorluklara değinen sosyoloji doktora öğrencisi İman El Feki, başörtülü kadınların iş bulmakta güçlük çektiğini ve bazı durumlarda çalışabilmek için başörtüsünü çıkarmak zorunda kaldıklarını belirtti. Devlet üniversitelerinde eğitim alan öğrenciler bu konuda bir kısıtlamayla karşılaşmazken, özel sektördeki uygulamalar firmaların kendi inisiyatiflerine bırakılmış durumda.

Siyasi alanda ise tartışmalar sürüyor. Dönemin İçişleri Bakanı Bruno Retailleau'nun 26 Mart 2025'te yaptığı bir konuşma muhalefetin tepkisini çekerken, aşırı sağcı Ulusal Birlik (RN) Partisi yetkilileri 2027 cumhurbaşkanlığı seçimlerini kazanmaları durumunda kamusal alanda başörtüsü yasağı getireceklerini duyurdu.

Eğitim süreçlerinde de kısıtlamaların yaşandığı görülüyor. Erasmus programı kapsamında Fransa'daki Sorbonne Üniversitesine gitmeye hak kazanan bir öğrencinin, başörtülü biyometrik fotoğrafı nedeniyle vize başvurusunun kabul edilmediği bildirildi.