Güneş fırtınalarının GPS sinyallerinde 10 metrelik sapmaya yol açtığı belirlendi

Boston merkezli araştırmacıların Geophysical Research Letters dergisinde yayımlanan çalışmasına göre, Kasım 2025'te meydana gelen şiddetli güneş fırtınası Dünya'nın iyonosfer tabakasında beklenmedik bir türbülans yarattı. Araştırmacılar, aurora kameraları ile ABD ve Kanada genelindeki yer tabanlı GPS alıcı ağlarından elde edilen verileri birleştirerek, yüksek enerjili elektronların manyetik alan çizgileri boyunca aşağı inip üst atmosferdeki gazlarla çarpıştığını belirledi. Bu sürecin, kıta ABD'sinin büyük bir bölümünde GPS sinyal genliğinde güçlü titremelere yol açtığı saptandı.

Çalışma bulguları, güneş fırtınasının iyonosferde normalden daha güney enlemlerde bozulmalara neden olduğunu ve GPS navigasyon sistemlerinin doğruluğunu 10 metreden fazla bir alanda geçici olarak azalttığını ortaya koydu. Söz konusu sapma miktarının, ABD'deki birçok yolun şerit genişliğinden daha büyük olması nedeniyle otonom ulaşım sistemlerinde güvenlik riskleri oluşturabileceği ifade edildi. Ayrıca, hassas konum bilgisine ihtiyaç duyan tarım makinelerinin de benzer sorunlarla karşı karşıya kalabileceği kaydedildi.

Araştırmacılar, fırtınanın Amerikan tarım sezonunda meydana gelmesi durumunda sektörde ciddi ekonomik kayıplar yaşanabileceğine dikkat çekti. Güneş fırtınalarının genellikle kutup bölgelerinde etkili olan aurora olaylarını tetiklediği, ancak bu şiddetli olayın Florida'nın orta kesimleri gibi daha düşük enlemlerde dahi gözlemlenebildiği belirtildi. Bilim insanları, otonom ulaşım ve hassas tarım gibi GPS'e bağımlı kritik sektörlerin bu tür jeomanyetik aksaklıklara karşı hazırlıklı olması çağrısında bulundu.