Hürmüz Boğazı'ndaki arz riskleri Ceyhan'ı küresel petrol merkezi konumuna taşıyor

Hürmüz Boğazı'nda yaşanan ve petrol arzında kesinti riskini artıran gelişmeler, dünya petrol piyasalarında alternatif taşıma güzergahlarının önemini artırırken, Adana'nın Ceyhan ilçesi sahip olduğu boru hattı, geliştirilebilir liman ve depolama altyapısıyla uluslararası petrol ve petrol ürünleri ticaretinin merkezi olma potansiyeliyle öne çıkıyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Ceyhan'ı petrol ve petrol ürünlerinin depolandığı, ticaretinin ve fiyatlanmasının yapıldığı bir merkeze dönüştürme hedefi olduğunu belirterek, bölgeyi bir 'Rotterdam' haline getirme vizyonunu paylaştı.

Ceyhan Deniz Terminali'ne ulaşan başlıca ham petrol kaynaklarından biri, Azerbaycan'ın Hazar Denizi kıyısındaki Sangaçal Terminali'nden başlayarak Gürcistan üzerinden Türkiye'ye uzanan Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Boru Hattı oluyor. Bu hat üzerinden Ceyhan'a günlük ortalama yaklaşık 600 bin varil petrol taşınıyor.

Ceyhan'ın bir diğer önemli petrol tedarik güzergahini ise Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı oluşturuyor. Kerkük ve çevresindeki petrol sahalarından başlayan ve Irak'ın kuzeyinden Türkiye'ye uzanan bu hattın mevcut taşıma kapasitesi 1,5 milyon varil seviyesinde bulunuyor.

Irak, Hürmüz Boğazı'nda yaşanan arz ve sevkiyat sorunları sonrasında Kerkük-Ceyhan güzergahını daha etkin kullanmaya yönelirken, Mart 2026'da Kerkük petrolünün Ceyhan üzerinden ihracatı yeniden başladı. Söz konusu dönemde günlük 250 bin varile kadar petrolün Ceyhan'a taşınması öngörüldü.

Türkiye ile Irak arasında 1 Ağustos'ta imzalanan yeni bir petrol anlaşması, Irak–Türkiye Ham Petrol Boru Hattı'nın etkin kullanımını sağlamayı amaçlıyor. Bu anlaşma kapsamında Ceyhan Limanı'na günlük 750 bin varil petrol akışı öngörülüyor.

Ceyhan'ın stratejik konumu ve altyapı kapasitesi, bölgeyi kritik enerji altyapılarındaki güvenlik ve genişleme potansiyeliyle önemli bir enerji merkezi adayı haline getiriyor.