İklim değişikliği küresel buğday fiyatlarını üç katına çıkarabilir

2000-2021 yılları arasındaki verileri inceleyen araştırmacılar, küresel buğday fiyatlarındaki yıllık değişimlerin yaklaşık yüzde 74'ünün şiddetli su kıtlığıyla açıklanabildiğini tespit etti.

Özellikle dünyanın farklı noktalarındaki kritik tarım merkezlerinde eş zamanlı su sıkıntısı yaşanması, fiyatlar üzerindeki baskıyı artırıyor. Çalışma, su kıtlığı ile fiyatlar arasındaki bu bağlantının mısır ve pirinç gibi diğer temel ürünlere kıyasla buğdayda çok daha güçlü olduğunu gösteriyor.

İklim modellerine dayanan senaryolara göre, küresel sıcaklık artışının 2 dereceye ulaşması durumunda ortalama buğday fiyatının ton başına yaklaşık 273 dolar olması bekleniyor. Sıcaklık artışının 3 dereceye yükselmesi halinde ise fiyatların yaklaşık 364 dolara çıkabileceği öngörülüyor. Bu rakamlar, 2010 yılında kaydedilen ve enflasyona göre düzeltilmiş küresel buğday fiyatının yaklaşık üç katına tekabül ediyor.

Uluslararası Gıda Politikası Araştırma Enstitüsü'nün verileri, son haftalarda küresel buğday fiyatlarının kuraklık ve Karadeniz'deki nakliye aksaklıkları nedeniyle Ocak 2026 seviyelerine kıyasla yaklaşık yüzde 25 yükseldiğini gösteriyor. Araştırmanın baş yazarı Miroslav Trnka'nın önceki çalışmaları, iklim değişikliğine karşı önlem alınmaması durumunda yüzyılın sonuna kadar mevcut buğday ekim alanlarının yüzde 60'ının aynı anda şiddetli su kıtlığıyla karşılaşabileceği uyarısında bulunmuştu.

Buğday fiyatları enerji ve gübre maliyetleri, ticaret politikaları, tahıl stokları ve jeopolitik gelişmeler gibi pek çok faktörden etkilenmeye devam etse de, yeni araştırma iklim değişikliğinin bu fiyat artışlarındaki temel faktörlerden biri haline geldiğini vurguluyor.