İlyas Akman Zaza dili ve edebiyatı alanında profesör olan ilk akademisyen oldu

Mardin Artuklu Üniversitesi (MAÜ) Edebiyat Fakültesi Kürt Dili ve Edebiyatı Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İlyas Akman, Zaza dili ve edebiyatı alanında yürüttüğü çalışmalar sonucunda profesörlüğe yükseldi. Akman, akademik dosyası tamamen bu alana odaklanan Türkiye'deki ilk akademisyen olarak kayıtlara geçti.

UNESCO tarafından tehlike altındaki diller kategorisinde sınıflandırılan Zazacanın bilimsel altyapısını güçlendirmeyi hedefleyen Akman, dilin gelecek nesillere aktarılması için araştırmalarını sürdürüyor. 2020 yılında doçentlik ünvanı alan Akman, bu süreçte çok sayıda kitap ve makale kaleme alarak yeni akademisyenlerin yetişmesine katkı sağladı.

Akademik kariyerine Dicle Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nden mezun olarak başlayan Akman, 2009 yılında Mardin Artuklu Üniversitesinde görev yapmaya başladı. Üniversite yıllarında Zazaca üzerine çalışmayı hedeflediğini ancak o dönemde ilgili bir bölüm bulunmadığı için Türk dili ve edebiyatı eğitimi aldığını belirten Akman, 2010 yılından itibaren Zaza edebiyatı üzerine yoğunlaştı.

Uluslararası alanda da çalışmalar yürüten Akman, Columbia Üniversitesi ve Massachusetts Amherst Üniversitelerinde konuk öğretim üyesi olarak görev yaptı. Ayrıca Almanya'daki Hamburg Üniversitesi başta olmak üzere çeşitli üniversitelerde dersler verdi.

Zazacanın kültürel hafıza açısından önemine değinen Akman, dilin yaşatılması için sinemacıların, yazarların, tiyatrocuların ve akademisyenlerin farklı alanlarda sorumluluk alması gerektiğini vurguladı. Akman, her geçen yıl yayımlanan Zazaca roman, hikâye ve şiir sayısının arttığını ancak dilin daha geniş kitlelere yayılması gerektiğini ifade etti.