Kutup girdabındaki erken zayıflama kış mevsimini etkileyebilir

Kuzey Kutbu üzerinde yüksek irtifada dolaşan geniş ölçekli hava sistemi olan kutup girdabında, mevsim normallerinin dışında bir zayıflama gözlemleniyor. Normal şartlarda sonbahar boyunca güçlenerek ocak ayında zirveye ulaşması beklenen sistemin, bu yıl kasım ayında bozulma işaretleri vermesi meteorologlar tarafından modern kayıtlarda eşi benzeri görülmemiş bir gelişme olarak nitelendiriliyor. Bu atmosferik değişimin, aralık ve ocak aylarında Avrupa, Kuzey Amerika ve Asya'nın bazı bölgelerinde soğuk hava dalgalarına yol açabileceği öngörülüyor.

Severe Weather Europe tarafından yapılan analizlere göre, stratosferdeki rüzgârların hızının sıfıra yaklaşması ve ardından yön değiştirmesi bekleniyor. Bu durumun, kayıtlardaki en erken ani stratosferik ısınma (SSW) olaylarından biri olabileceği belirtiliyor. Reading Üniversitesi'nden Profesör Andrew Charlton-Perez, bilim insanlarının mevsim içinde ani stratosferik ısınmayı daha önce hiç bu kadar erken gözlemlemediğini ifade etti.

Sistemin zayıflamasıyla birlikte kutup bölgesindeki soğuk hava kütlelerinin daha güneye hareket etme ihtimali artıyor. Bu durumun İskandinavya, Britanya Adaları, Almanya ve Polonya gibi kuzey ve orta Avrupa ülkelerinde soğuk hava dalgaları riskini yükselttiği belirtiliyor. Türkiye'de ise bu atmosferik değişimin kış mevsiminin genel seyri üzerinde etkili olabileceği ve yerel hava koşullarında farklılaşmalara neden olabileceği değerlendiriliyor.

İklim modelleri üzerinden yapılan simülasyonlarda, güçlü El Niño ve pozitif QBO koşullarıyla birlikte kasım başında kutup girdabının çöktüğü senaryolar inceleniyor. Bu senaryoların, aralık ayında Avrupa'nın geniş bir bölümünde mevsim normallerinin altında sıcaklıklar görülmesine zemin hazırlayabileceği aktarılıyor.