Mahfi Eğilmez reel sektörün döviz açık pozisyonuna dikkat çekti

İktisatçı Mahfi Eğilmez, kişisel blogunda yayımladığı yazıda şirketlerin döviz açık pozisyonuna ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Eğilmez, döviz cinsinden borç taşımanın tek başına risk teşkil etmediğini, asıl riskin döviz yükümlülüklerinin döviz gelirlerini aşmasıyla ortaya çıktığını ifade etti. Kur yükseldiğinde borcun Türk Lirası karşılığının artabileceğini ve gelirlerin aynı oranda yükselmemesi durumunda şirket bilançolarının olumsuz etkilenebileceğini belirtti.

Eğilmez, tek bir şirket için yönetilebilir olan döviz riskinin, çok sayıda şirketin aynı anda açık pozisyon taşımasıyla ekonomi genelinde bir kırılganlığa dönüşebileceğine işaret etti. Kur artışlarının kredi riskini yükseltebileceğini, yatırımlar ve istihdam üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini kaydeden Eğilmez, bu durumun Türkiye'nin 2001 krizindeki mekanizmaya benzerlik gösterdiğini hatırlattı. 2001 krizinde bankacılık sektöründeki döviz açık pozisyonunun önemli bir kırılganlık unsuru olduğunu belirten Eğilmez, BDDK verilerine göre bankaların döviz pozisyonu açığının 19 Şubat 2001 itibarıyla 15,2 milyar dolar olduğunu aktardı.

Günümüzde bankacılık sisteminin 2001 döneminden farklı bir yapıda olduğunu ancak bu kez reel sektör şirketlerinin döviz açık pozisyonunun dikkat çekici bir seviyeye ulaştığını vurgulayan Eğilmez, güncel verilere değindi. TCMB'nin Temmuz 2026 verilerine göre reel sektör firmalarının 190,4 milyar dolarlık döviz varlığına karşılık 401,2 milyar dolar döviz yükümlülüğü bulunuyor. Bu verilere göre sektörün net döviz pozisyonu açığı 210,8 milyar dolar seviyesinde seyrediyor. Eğilmez, söz konusu net açığın tek başına bir kriz göstergesi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.