Savaşlar ve kapasite kısıtları küresel petrol ürünleri arzını baskılıyor

Küresel petrol ürünleri piyasasında, jeopolitik gerilimler ve mevsimsel faktörlerin etkisiyle arz sıkışıklığı artıyor. Uluslararası Enerji Ajansına göre, küresel rafineri işleme hacmi ağustos ayında bir önceki aya kıyasla günlük 960 bin varil artarak 81,4 milyon varile yükseldi ancak geçen yılın aynı dönemine göre günlük 4,2 milyon varil düşük kaldı.

Aylık bazdaki artışta ABD'deki ham petrol işleme hacminin son 7 yılın en yüksek seviyesine ulaşması ve Çin'deki ekonomik toparlanma etkili oldu. Çin'de iç talebin güçlenmesi ve kısıtlamaların gevşetilmesiyle birlikte petrol ürünü ihracatı da son 2,5 yılın en yüksek seviyesine ulaştı.

Buna karşın, Rusya ve Orta Doğu'daki rafineri faaliyetlerinde kayıplar yaşanıyor. Ukrayna'nın Rusya'nın enerji altyapısına yönelik saldırıları nedeniyle Rusya'daki rafineri faaliyetlerinin yılın üçüncü çeyreğinde geçen yıla göre günlük yaklaşık 1,2 milyon varil azalması bekleniyor. Orta Doğu'daki rafineri faaliyetlerinin ise bölgedeki gerilimler sebebiyle günlük yaklaşık 1,7 milyon varil daha düşük gerçekleşeceği öngörülüyor.

Rafineri faaliyetlerindeki bu düşüş petrol ürünleri ticaretine de yansıdı. Rusya ve Körfez ülkelerinin toplam net dizel ve gaz yağı ihracatı, geçen ay şubat ayına kıyasla günlük 1,6 milyon varil geriledi. Söz konusu iki bölge, savaş öncesi dönemde küresel deniz yoluyla yapılan dizel ve gaz yağı ticaretinin yaklaşık yüzde 45'ini karşılıyordu.

Diğer bölgelerdeki rafineriler, yüksek ürün fiyatları ve güçlü marjlar sayesinde ham petrol işleme miktarlarını artırarak kayıpları telafi etmeye çalışsa da kapasite kısıtları devam ediyor. Uluslararası Enerji Ajansı, küresel rafineri işleme hacminin bu yıl geçen yıla göre günlük 2,6 milyon varil azalarak ortalama 81,5 milyon varil seviyesinde gerçekleşmesini bekliyor.