Sayıştay TÜRKVET sisteminde milyonlarca hayvanın aşı kaydı olmadığını tespit etti

Sayıştay, Tarım ve Orman Bakanlığı ile Bakanlığa bağlı Döner Sermaye İşletmelerinin 2025 yılı mali hesaplarına yönelik denetim raporlarını kamuoyuna açıkladı. Raporda, TÜRKVET Hayvan Kayıt Sistemi'nde ciddi veri sorunları olduğu, yaklaşık 2,5 milyon büyükbaş ve 35 milyon küçükbaş hayvanın zorunlu aşı kayıtlarının bulunmadığı tespit edildi.

Denetim sonuçlarına göre sistemde biyolojik açıdan uyumsuz yaş ve yavru kayıtlarının yer aldığı, güncel olmayan kayıtlara rağmen buzağı desteği ödemelerinin yapıldığı belirtildi. Ayrıca, aşı ve küpe uygulamalarından kaynaklanan 3,56 milyar liralık alacağın yalnızca yüzde 51'inin tahsil edilebildiği kaydedildi.

Hayvan kayıtlarındaki eksikliklerin nedeni olarak, ölüm, kesim, satış veya işletme değişikliği gibi durumların sisteme zamanında işlenmemesi gösterildi. Raporda, hayvanların sistemde aktif görünmesine rağmen aşılanmamış olmasının, veri düşümlerindeki aksaklıklardan kaynaklandığı değerlendirildi.

Bakanlığın 2025 yılı bütçe kullanımıyla ilgili verilerde, 487 milyar 940 milyon 42 bin liralık nihai bütçe ödeneğinin 479 milyar 204 milyon 405 bin lirasının harcandığı bildirildi. Bu rakamla birlikte Bakanlık, tahsis edilen bütçenin yüzde 98,2'sini kullanmış oldu.

Raporda ayrıca mera alanlarından elde edilen gelirlerin kullanımına ilişkin bulgulara yer verildi. Mera Kanunu kapsamında otlatma bedelleri ve ürün satış gelirlerinin yüzde 75'inin mera ıslahı için belediye veya köy sandıklarına aktarılması gerekirken, bu hesaplarda biriken fonların ıslah projelerinde amacına uygun kullanılmadığı tespit edildi.

Mera ıslah çalışmaları kapsamında 2024 yılında Türkiye genelinde sadece Tokat'ta bir ortak proje yürütüldüğü, 2025 yılında ise belediyeler ve İl Tarım ve Orman Müdürlükleri iş birliğiyle herhangi bir ortak mera ıslah projesinin gerçekleştirilmediği belirtildi.