Türkiye'nin en büyük kuantum bilgisayarı 2027'de devreye alınacak

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Millî Teknoloji Hamlesi vizyonu kapsamında Türkiye'nin en büyük kuantum bilgisayarının TÜBİTAK bünyesinde kurulacağını açıkladı. 2027 yılında devreye alınması planlanan 54 kübit kapasiteli IQM Radiance R3 kuantum sistemi ile Türkiye'nin kuantum bilişim teknolojilerinde dünyada önde gelen 15 ülke arasında yer alması hedefleniyor.

Bakan Kacır, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, kurum içi altyapı sayesinde donanım, veri ve yürütülen projelerde geliştirilen tüm fikrî mülkiyet haklarının tamamen Türkiye'nin kontrolünde olacağını belirtti. Proje ile yapay zekâ, siber güvenlik, ileri malzeme teknolojileri ve karmaşık optimizasyon problemleri gibi kritik alanlarda yerli kuantum algoritmaları ile yazılımlarının geliştirilmesi amaçlanıyor.

TÜBİTAK bünyesinde hayata geçirilecek sistemin; yeni ilaç ve malzeme keşif süreçlerini hızlandırması, enerji, ulaşım ve lojistik alanlarında verimli çözümler sunması bekleniyor. Sistemin üniversiteler, araştırma merkezleri, kamu kurumları, sanayi kuruluşları ve teknoloji girişimlerine dünya standartlarında hesaplama gücü sağlaması hedefleniyor.

Araştırmacıların, ulusal hesaplama altyapısı TRUBA üzerinden proje başvurusu yaparak kuantum bilgisayarına erişebileceği ifade edildi. Yatırımın, Türkiye'nin kuantum teknolojileri alanındaki yetişmiş insan kaynağını artırmasının yanı sıra kritik araştırmalarda dışa bağımlılığı azaltarak teknolojik bağımsızlığı güçlendirmesi öngörülüyor.

Bazı kaynaklar projenin kurulacağı sistemin 'Arf-Kuantum' ismiyle anıldığını belirtirken, Bakanlık tarafından yapılan resmi açıklamalarda sistemin IQM Radiance R3 modeli olacağı vurgulandı.