Mekke Savunma Anlaşması kapsamında Türkiye'nin askeri rolü değerlendirildi

Hasan Kalyoncu Üniversitesi Öğretim Üyesi ve SETA Kıdemli Araştırmacısı Doç. Dr. Murat Aslan, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında 7 Ağustos 2026 tarihinde imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın bölgesel güvenlik üzerindeki etkilerini değerlendirdi. Aslan, Türkiye'nin Suudi Arabistan'a yönelik desteğinin hava savunma, istihbarat, lojistik ve komuta-kontrol alanlarında şekillenebileceğini belirtti.

Anlaşmanın Orta Doğu'daki güvenlik mimarisini dönüştürme potansiyeli taşıdığı ifade edilen değerlendirmede, Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik saldırıları ve sivil kayıpların paktın işlevselliğini tartışmaya açtığı kaydedildi. Riyad'da dışişleri bakanları tarafından NATO'nun 5. maddesine benzer bir güvenlik garantisinin dile getirilmesi, anlaşmanın karşı karşıya olduğu sınamaları öne çıkardı.

5 Ekim'deki olağanüstü toplantının ardından üç ülkenin, üzerinde uzlaşılan askeri kuvvet ve kabiliyetlerin Suudi Arabistan'a konuşlandırılması için tedbir alma kararı aldığı aktarıldı. Benzer kolektif savunma anlaşmalarında güvenlik garantisinin uygulanabilmesi için tarafların karar birliğine ihtiyaç duyulduğu, ancak NATO gibi yapılarda bu uzlaşının sağlanmasının zor olabileceği vurgulandı.

Türkiye'nin askeri desteğinin kapsamının; Suudi Arabistan'ın talepleri, TBMM'nin vereceği yetki ve müttefikler arasındaki siyasi mutabakatla belirleneceği ifade edildi. Türkiye ve Pakistan'ın kendi anayasal düzenleri doğrultusunda yetkili devlet organları aracılığıyla hukuki süreçleri tamamlaması gerektiği belirtildi.

Türkiye'de Türk Silahlı Kuvvetlerinin yabancı ülkelere gönderilmesine ilişkin yetkinin Anayasa hükümleri çerçevesinde TBMM'ye ait olduğu hatırlatıldı. Anayasa uyarınca, milletlerarası hukukun meşru saydığı hallerde savaş hali ilanına ve uluslararası anlaşmaların gerektirdiği durumlar dışında asker gönderilmesine izin verme yetkisinin mecliste bulunduğu kaydedildi.