Bilecik'teki 21 Osmanlı hamamı doktora teziyle belgelendi

Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi (BŞEÜ) Öğretim Görevlisi Dr. Hakan Karşıyaka tarafından yürütülen doktora tezi kapsamında, Bilecik merkez, ilçeler ve köylerde günümüze ulaşan 21 Osmanlı dönemi hamam yapısı incelenerek belgelendi. Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erol Altınsapan danışmanlığında gerçekleştirilen "Bilecik'te Osmanlı Dönemi Hamamları" başlıklı çalışma için 2022-2026 yılları arasında saha araştırmaları yapıldı.

Araştırma kapsamında yerinde inceleme yapılan yapılar; Bilecik merkezde 5, merkeze bağlı köylerde 10, Söğüt ilçesine bağlı köylerde 4, Gölpazarı ilçesinde 1 ve Osmaneli ilçesinde 1 olmak üzere toplam 21 adet olarak belirlendi. Çalışmada hamamların ölçümleri yapıldı, fotoğrafları çekildi ve mimari özellikleri kayıt altına alınarak karşılaştırmalı bir değerlendirme gerçekleştirildi.

Dr. Karşıyaka, arşiv kayıtlarında yer alan ancak günümüze ulaşmayan 3 hamamla birlikte toplam hamam sayısının 24'e ulaştığını ifade etti. Yapılan tespitlere göre, bu hamamların 21'i kalıntılarıyla varlığını sürdürürken, 3'ünün tamamen yok olduğu kaydedildi.

Hamamların tarihlendirilmesinde karşılaşılan en büyük güçlüğün kitabe eksikliği olduğunu belirten Karşıyaka, Bilecik'te bu konuda doğrudan bilgi sunan tek örneğin Gölpazarı'ndaki Kasım Paşa Hamamı olduğunu dile getirdi. Diğer yapıların tarihlendirilmesi sürecinde arşiv belgeleri, seyahatnameler ve vilayet salnamelerinden yararlanıldığı belirtildi.

Araştırma verilerine göre, Evliya Çelebi'nin Osmaneli ilçesindeki bir hamamdan söz ettiği, 1876 tarihli ilk Hüdavendigar Vilayeti Salnamesi'nde ise Bilecik ve çevresinde 5'i merkezde olmak üzere toplam 15 hamamdan bahsedildiği saptandı.