İzmir'in 1840-1922 arası fotoğraf tarihi kitaplaştırıldı

İzmir Büyükşehir Belediyesi İzmir Kent Kitaplığı, fotoğrafın icadının 200. yılı kapsamında hazırlanan “İzmir Fotoğrafhanesi-Görsel Hafızanın İnşası (1840–1922)” adlı kitabı okuyucularla buluşturdu. Çalışma, 19. yüzyılda önemli bir fotoğraf üretim merkezi olan İzmir'in yaklaşık 70 yıllık fotoğrafçılık serüvenini arşiv belgeleri, fotoğraflar, kartpostallar ve araştırma yazılarıyla ele alıyor.

Kitabın hazırlık süreci, 11 Aralık 2025 tarihinde Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi’nde (APİKAM) açılan aynı isimli araştırma sergisi için yürütülen çalışmalarla başladı. Serginin ardından araştırmalar genişletilerek Türkiye'nin yanı sıra farklı ülkelerdeki arşiv, kütüphane, müze, aile arşivi ve özel koleksiyonlar taranarak yeni materyallere ulaşıldı.

Eserin ana bölümünde, İzmir'de 1840 yılında gerçekleştirilen ilk fotoğraf çekimlerinden 1922 Büyük İzmir Yangını'na kadar faaliyet gösteren fotoğrafçılar ve fotoğrafhaneler inceleniyor. Kitapta fotoğrafçıların kimlikleri, ortaklıkları, stüdyo adresleri, kullandıkları fotoğraf formatları, kartonlar ve dönemin gazete ilanları üzerinden profesyonel fotoğrafçılığın gelişimi ortaya konuluyor.

Çalışmada farklı araştırmacıların incelemelerine de yer veriliyor. Aybala Yentürk'ün “Camera Smyrnensis-Bir Akdeniz Liman Kentinin Fotoğrafçılık Tarihi” başlıklı çalışmasının yanı sıra Onur Eryeşil, Barış Pehlivan, Yağmur Alkır, Fabio Tito, Nejat Yentürk, Nihan Özdal ve Mert Rüstem'in araştırmaları kitapta yer alıyor.

Yüzlerce fotoğraf, kartpostal, albüm, ilan ve arşiv belgesini bir araya getiren çalışma, İzmir'in Osmanlı ve Doğu Akdeniz fotoğraf tarihindeki konumuna kapsamlı bir bakış sunuyor.