MİA teknolojik dönüşümün küresel güç dengelerine etkisini inceledi

Milli İstihbarat Akademisi (MİA), dünya siyasetinde teknoloji, güç ve yönetişim arasındaki dönüşümü konu alan 'Teknopolitik Çalışmalar Dizisi'nin ikinci raporunu yayımladı. 'Teknopolitik Düzende İttifaklar, Stratejik Rekabet ve Türkiye' başlıklı çalışma; yapay zeka, yarı iletkenler, kritik mineraller ve enerji altyapılarındaki rekabetin yanı sıra küresel aktörlerin stratejilerini ve Türkiye'nin bu süreçteki konumunu inceliyor.

Raporda, ABD, Çin ve Avrupa Birliği'nin teknopolitik stratejileri ile yeni teknoloji ittifakları analiz ediliyor. ABD'nin teknoloji ve güvenlik alanlarını organize etme yetkinliğiyle, Çin'in üretim kapasitesiyle, Avrupa Birliği'nin ise düzenleyici gücüyle öne çıktığı belirtiliyor. Ayrıca Japonya, Güney Kore ve Hindistan gibi orta güçlerin uzmanlaşma stratejileri de değerlendiriliyor.

MİA Başkanı Prof. Dr. Talha Köse, raporun ön sözünde teknolojinin dünya siyasetindeki güç dağılımı ve ittifak ilişkileri üzerindeki etkisinin belirgin şekilde arttığını ifade etti. Köse, yeni teknopolitik ittifakların esnek ve çok katmanlı ağlar şeklinde geliştiğini, teknolojik kapasitesi yüksek aktörlerin bu ağlarda daha geniş hareket alanı ve pazarlık gücüne sahip olacağını vurguladı.

Raporda, yapay zeka ve kritik altyapı gibi alanların ekonomik rekabetin ötesine geçerek doğrudan güvenlik ve güç siyasetinin bir parçası haline geldiği kaydedildi. Bu durumun devletlerin sanayi, dış politika ve bağımsız karar alma kapasitelerini etkilediği belirtilirken, yeni tablo 'kontrollü teknobloklaşma' kavramıyla tanımlandı.

Türkiye'nin bu yeni düzendeki rolüne ilişkin olarak, jeopolitik avantajın teknoloji ve üretim kapasitesine dönüştürülmesinin kritik olduğu belirtildi. Raporda, Türkiye'nin kritik değer zincirlerinde vazgeçilmez bir konum elde etmesi için teknopolitik yeteneklerini güçlendirmesi ve stratejik kapasite inşasına odaklanması gerektiği ifade edildi.