Avrupa Komisyonu aday ülkeler için kademeli entegrasyon paketini kabul etti

Avrupa Birliği'nin (AB) yürütme organı olan Avrupa Komisyonu, aday ülkelerin AB'ye kademeli sektörel entegrasyonunu sağlayan yeni bir genişleme yaklaşımını kabul etti. Paket; aday ülkelerin enerji, ulaştırma, dijital alan ve savunma gibi stratejik sektörlerde AB ile aşamalı bütünleşmesini, katılım müzakerelerinde kararların hızlandırılmasını ve üyelik sonrası reformlardan geri dönüşlere karşı koruma mekanizmalarının güçlendirilmesini hedefliyor.

Komisyon tarafından sunulan öneriye göre, gerekli koşulları sağlayan aday ülkeler üyelik öncesinde seçili AB politikalarına katılarak vatandaşlara ve işletmelere somut faydalar sunabilecek. Bu katılımın; reform performansı, politika uygulama hazırlığı ve stratejik uyuma bağlı olacağı, gerektiğinde ise geri alınabileceği belirtildi. Ayrıca müzakerelerde bağlantılı politika başlıklarının kümeler halinde açılması ve ara kararlarda oybirliği yerine nitelikli çoğunlukla oylama kullanılması öneriliyor.

Genişlemeden Sorumlu Üye Marta Kos, aşamalı bütünleşmenin tam üyeliğin yerine geçmediğini vurguladı. Kos, yeni ülkelerin Birliğin karar alma süreçlerini sekteye uğratmasını önlemek amacıyla, üyelikten sonraki 15 yıla kadar uygulanabilecek kurumsal koruma mekanizmalarının da önerildiğini ifade etti. Bu düzenleme ile yeni katılan ülkelerin hukukun üstünlüğünü ihlal etmesi durumunda fonlarının ve oy haklarının kısıtlanabilmesi öngörülüyor.

Yeni yaklaşım Türkiye için de geçerli olmakla birlikte, ilk yol haritalarının Karadağ, Arnavutluk, Moldova ve Ukrayna için yayımlanacağı bildirildi. Türkiye için kısa vadede somut bir belge veya yol haritası düşünülmediği, bu durumun Türkiye'ye yönelik ivedi etkilerin belirsiz kalmasına yol açtığı kaydedildi.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, genişlemenin jeopolitik bir zorunluluk olduğunu belirterek, daha büyük bir Birliğin aynı zamanda daha dayanıklı, etkili ve değerlere bağlı bir yapı olmasını sağlamak için zemin hazırladıklarını dile getirdi. Komisyon, geçmiş genişleme süreçlerinde yaşanan sorunların tekrar etmemesi ve aday ülkelerin 'Truva atı' pozisyonuna girmesinin engellenmesi için bu paketle daha yapılandırılmış bir süreç hedefliyor.