Hafif güneş ışığı ciltte kızarıklık yapmasa da DNA hasarına yol açıyor

Avustralya'daki QIMR Berghofer Tıbbi Araştırma Enstitüsü tarafından yürütülen yeni bir dermatoloji araştırması, sabahın erken saatlerinde veya akşamüstü hissedilen hafif güneş ışığının cilt hücrelerinde belirgin DNA hasarına neden olduğunu gösterdi. Çalışmada, ciltte herhangi bir güneş yanığı, kızarıklık veya pembeleşme görülmemesine rağmen hücre çekirdeğindeki DNA yapısında ölçülebilir hasar saptandı.

Araştırma kapsamında açık ve buğday tenli, Medimagazin'in aktardığı üzere 58, diğer kaynaklara göre ise yaklaşık 60 gönüllünün sırt bölgesi, günün farklı saatlerindeki doğal güneş ışığına eşdeğer düşük ve yüksek yoğunluklu ultraviyole (UV) radyasyonuna maruz bırakıldı. Uygulama sonrası alınan doku biyopsilerinde, hücrelerin stres altında salgıladığı 'p53' proteini seviyeleri ile doğrudan UV kaynaklı DNA lezyonları analiz edildi.

Bilim insanları, hücresel tahribatı belirleyen temel faktörün güneşin anlık yakıcılığı değil, vücudun maruz kaldığı toplam UV dozu olduğunu belirledi. Araştırmacılar, öğle saatlerinde kısa sürede alınan yüksek UV miktarı ile günün erken veya geç saatlerinde dışarıda uzun süre kalarak biriken zayıf UV dozunun cilt üzerinde benzer bir hasar verici birikime yol açtığını vurguladı.

Çalışmanın eş lideri Prof. David Whiteman, düşük dozlu güneş temasının hemen kansere dönüşmediğini ancak aylar ve yıllar içinde biriken mikroskobik hasarların hücresel mutasyonları tetikleyerek cilt kanserine zemin hazırlayabileceğini ifade etti. Prof. Rachel Neale ise toplam UV dozunun belirleyici olduğunu ve bu doza ne kadar sürede ulaşıldığının fark yaratmadığını belirtti.

Uzmanlar, güneş ışığının yoğunluğunun düşük olmasının kişileri daha güvende hissettirerek yeterli korunma olmadan daha uzun süre dışarıda kalmaya teşvik edebileceğine dikkat çekti. Bu bağlamda, güneş kremi kullanımının sadece tatillerde değil, günlük yaşamdaki kısa süreli dış ortam hareketlerinde de bir alışkanlık haline getirilmesi gerektiği bildirildi.