Hürmüz Boğazı'ndaki navlun maliyetleri 5 katına çıktı

Hürmüz Boğazı'ndaki durum nedeniyle Basra Körfezi'nden Çin'e uzanan TD3C rotasında çok büyük ham petrol tankerleri için ton başına navlun bedeli, savaş öncesine kıyasla yaklaşık yüzde 406 artarak 5 katına yükseldi. Baltic Exchange verilerine göre, söz konusu rotada taşıma maliyeti 27 Şubat'ta 45,42 dolar seviyesindeyken, eylül ayı sonunda 229,76 dolara ulaştı.

Navlun bedellerindeki yükseliş, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş gerektirmeyen rotaları da etkiledi. Umman Körfezi'nden Çin'e uzanan TD34 rotasında ton başına navlun, 26 Mart'taki 36,78 dolar seviyesinden eylül sonunda 140,02 dolara çıkarak yaklaşık 3,8 kat artış gösterdi. Eylül sonu itibarıyla TD3C rotasındaki taşıma maliyeti, Hürmüz geçişi gerektirmeyen TD34 rotasına göre yüzde 64 daha yüksek seyretti.

Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol ve petrol ürünlerinin yaklaşık yüzde 80'inin Asya'ya sevk edilmesi ve Çin'in dünyanın en büyük ham petrol ithalatçısı olması, artan maliyetlerin bölge petrollerinin Asya pazarındaki rekabet gücü üzerindeki etkisini kritik hale getirdi. Bu durum, küresel petrol piyasasında fiziki arzın yanı sıra lojistik maliyetlerin de önemini artırdı.

Artan maliyetlerin etkisiyle Suudi Arabistan, Asya pazarındaki payını korumak amacıyla fiyat indirimine gitti. Suudi Arabistan, kasım ayı resmi satış fiyatlarında Arab Light petrolünün fiyatını bir önceki aya göre varil başına 3 dolar düşürerek Umman/Dubai gösterge fiyatının 5 dolar altına çekti. Bu indirimle birlikte söz konusu petrol türündeki iskonto, Haziran 2020'den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.

Ayrıca, Suudi Arabistan'ın ulusal petrol şirketi Saudi Aramco'nun, Hürmüz Boğazı'ndaki aksamalar nedeniyle yükselen navlun maliyetlerini telafi etmek amacıyla Umman açıklarından yüklenen bazı ham petrol kargolarında varil başına yaklaşık 9 dolara kadar indirim seçeneğini değerlendirdiği belirtildi.