Kanada Ulusal Arşivi'nden çıkan belgeler 1922 Çanakkale Krizi'ni ortaya koydu

Türk basınında ilk kez yayımlanan bu belgeler, Mustafa Kemal'in İngiliz hükümetine karşı yürüttüğü diplomatik trafiği ve bu sürecin Kanada'nın bağımsızlık yolculuğuna etkilerini içeriyor.

Londra yönetimi, aynı gün Kanada, Avustralya, Yeni Zelanda, Güney Afrika ve Newfoundland gibi beş dominyona Çanakkale için asker gönderilmesi yönünde gizli telgraflar gönderdi. İngiltere'nin bu çağrıyı ertesi gün basına duyurarak dominyonları kamuoyu önünde sıkıştırmayı hedeflediği belirtiliyor.

Kanada Başbakanı Mackenzie King'in, İngiltere'nin Kanada'yı 'Türklere karşı bir saldırıya' davet ettiğini Toronto Star muhabirinden öğrendiği ve bu durumu günlüğüne 'emperyal oyun' olarak not ettiği ifade ediliyor. King'in, Londra'ya 17 Eylül'de bu durumun 'son derece mahcup edici' olduğunu bildirdiği kaydediliyor.

18 Eylül'de Churchill, Kanada'ya Mustafa Kemal komutasındaki Türklerin Avrupa'ya saldırabileceği ihtimaline karşı direneceklerini bildirdi. Churchill'in, aynı süreçte King'e gizlice yazdığı bir notta 'ciddi bir savaş ihtimalinin bulunmadığını' belirttiği de belgeler arasında yer alıyor.