Petrol taşımacılığında navlun maliyetleri varil başına 40 dolara yükseldi

Orta Doğu'daki savaşın petrol piyasaları üzerinde yarattığı kriz, deniz taşımacılığında yeni bir darboğaza dönüştü. Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik riskleri, yaptırımlar ve değişen rotalar sebebiyle petrol taşıyacak tanker bulmak zorlaşırken, varil başına navlun maliyeti 40 dolara kadar çıktı. ABD'den Çin'e 2 milyon varil petrolün taşınma maliyetinin ise 80 milyon dolara ulaştığı belirtiliyor.

Uluslararası Taşımacılık ve Lojistik Hizmet Üretenleri Derneği (UTİKAD) Başkanı Bilgehan Engin, yaşanan sorunun tanker sayısından ziyade operasyonel süreçlerdeki uzun beklemelerden kaynaklandığını ifade etti. Engin; jeopolitik riskler, yaptırımlar, uzayan taşıma mesafeleri, limanlardaki beklemeler ve gemiden gemiye yük aktarma operasyonlarının tankerlerin sefer tamamlama süresini uzattığını vurguladı.

Engin, sefer sürelerinin uzamasının gemi sayısı aynı kalsa dahi yeni yükleme kapasitesinin azalmasına yol açtığını belirtti. Navlun fiyatlarındaki artışın temel nedenleri arasında güvenlik riskleri, savaş riski sigortası primleri, yakıt giderleri ve değişen ticaret akışlarının yer aldığını aktardı.

Küresel tanker piyasasındaki bu sıkışıklığın Türkiye'nin petrol ithalat maliyetlerini de etkileyebileceği öngörülüyor. Engin, petrol taşımacılığında navlun ve sigorta giderlerinin yükselmesinin Türkiye'ye teslim maliyetlerini artırabileceğine dikkat çekerek, bu maliyetlerin uzun süreli anlaşmalarla azaltılması gerektiğini ifade etti.

Hürmüz Boğazı'nda güvenli geçiş şartlarının yeniden sağlanmasının küresel petrol taşımacılığı açısından kritik bir gelişme olacağını belirten Engin, güvenliğin iyileşmesi durumunda gemi bekleme sürelerinin azalabileceğini ve navlunlarda kısmi bir iyileşme görülebileceğini dile getirdi.