Deprem bölgesindeki konut arzı artışı kira enflasyonunu baskılıyor

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), deprem bölgesindeki imar faaliyetlerinin kiralık konut piyasası ve enflasyon üzerindeki etkilerini inceleyen "Deprem Bölgesi Konut Arzı ve Bölgesel Kira Enflasyonu Gelişmeleri" başlıklı analizini yayımladı. Raporda, 6 Şubat 2023 depremleri sonrasında konut stokunda yaşanan kayıp ve bölgeden diğer illere gerçekleşen göçlerin, dezenflasyon sürecinde en fazla katılık gözlenen kalemlerden biri olan kira fiyatlarını etkilediği belirtildi.

Kamu öncülüğünde yürütülen yeniden imar çalışmalarıyla birlikte deprem bölgesindeki konut arzında hızlı bir artış kaydedildi. Verilere göre, deprem bölgesinin Türkiye genelindeki yapı kullanım izinlerinden aldığı pay, deprem öncesinde ortalama yüzde 12 seviyesindeyken 2025 yılında yüzde 20'nin üzerine çıktı. Bu durum, bölgedeki inşaat faaliyetlerinin ivme kazandığını ve konut arzının güçlü bir şekilde toparlandığını gösterdi.

Konut arzındaki toparlanmanın kira artış hızına doğrudan yansıdığı saptandı. Deprem illerinde kira enflasyonu, 2023 ve 2024 yıllarında Türkiye'deki diğer grupların belirgin biçimde üzerinde seyrederken, konut teslimlerinin hız kazandığı 2025 yılında yavaşlama eğilimine girdi. Raporda, bu olumlu ayrışmanın sadece deprem bölgesiyle sınırlı kalmadığı, depremden dolaylı etkilenen illerde de kira enflasyonunun 2024 ve 2025 yıllarında diğer illere yakın bir seyir izlediği kaydedildi.

Kira enflasyonundaki yavaşlama etkisi 2026 yılında daha belirgin hale geldi. Analizde, deprem bölgesindeki konut stokunun iyileşmesiyle birlikte, daha önce bu bölgelerden göç alan illerdeki kiralık konut talebinin geri göç kanalıyla kademeli olarak azaldığı ve bu durumun kira enflasyonunu düşürdüğü ifade edildi.

Sektörel dinamiklerdeki değişimlere de değinilen raporda, deprem konutu projelerinin büyük ölçüde tamamlanmasıyla birlikte bölgedeki inşaat sektörü istihdamının gerilemeye başladığı, buna karşın deprem bölgesi dışındaki illerde istihdamın hızlı bir artış gösterdiği tespit edildi. İnşaat kapasitesinin bölge dışına yönelmesinin, konut arzındaki artışın önümüzdeki dönemde daha geniş bir coğrafyaya yayılma sinyalini verdiği belirtildi.